Mahjong to popularna chińska gra, która ma w ojczystym kraju powodzenie nieporównywalne z żadną inną grą świata. Żeby oddać skalę tego ewenementu, musielibyśmy cofnąć się w czasie do Europy międzywojennej, kiedy wyższa i średnia klasa spotykała się na grę w brydża. I to nie da nam jednak pełnego wyobrażenia o popularności Mahjonga.

Zapraszamy do poznania tej magicznej tradycyjnej gry planszowej! :)

Wiele osób pytanych o to, czy znają grę Mahjong odpowiada jednym tchem: „jasne, że znam – to ta gra komputerowa, w której zdejmuje się płytki z piramidy”. Otóż wszystkim tym osobom odpowiadamy: to nie jest tradycyjny chiński Mahjong. To gra Mahjong Solitaire.

Mahjong Solitaire to gra komputerowa w założeniach podobna do pasjansa. Chodzi o układanie par z identycznych płytek aż do wykorzystania wszystkich 144. Płytki, którymi gramy przedstawiają identyczne motywy, jak w klasycznej grze Mahjong, ale na tym podobieństwa się kończą. W tradycyjnej wersji w dużym skrócie i uproszczeniu w grze udział bierze czterech zawodników, którzy kolejno odkładają płytki zwane kamieniami, które im nie pasują i dobierają kolejne ze zbudowanego z kamieni Muru – tak aby ułożyć np. cztery układy po trzy kamienie (sekwencje tego samego koloru lub trzy identyczne kamienie) i jedną parę. Pierwszy gracz, który tego dokona mówi „Mahjong!” i wygrywa rozgrywkę.

W co w takim razie grać? Wszystko sprowadza się do starej, łacińskiej sentencji: „de gustibus non est disputandum”. Ci, którzy lubią spędzać wieczory w gronie przyjaciół przy wciągającej, bazującej zarówno na logicznym myśleniu, jak i na szczęściu grze odnajdą się w grze Mahjong. Ci, którzy przepadają za komputerowymi łamigłówkami rozmiłują się w Mahjongu Solitaire.

Naszym zdaniem warto spróbować obu gier.

Zacznijmy od rozróżnienia poszczególnych kamieni.

Jest ich 144 i dzielą się na 4 grupy:

16 kamieni: 4 wiatry wschodnie, 4 wiatry zachodnie, 4 wiatry północne, 4 wiatry południowe

• Wiatr wschodni
• Wiatr zachodni
• Wiatr północny
• Wiatr południowy

12 kamieni: 4 zielone smoki, 4 czerwone smoki, 4 białe smoki

• Smok czerwony
• Smok zielony
• Smok biały

36 kamieni: 4 serie od 1 do 9

• 1
• 2
• 3
• 4
• 5
• 6
• 7
• 8
• 9

36 kamieni: 4 serie od 1 do 9

• 1
• 2
• 3
• 4
• 5
• 6
• 7
• 8
• 9

36 kamieni: 4 serie od 1 do 9

• 1
• 2
• 3
• 4
• 5
• 6
• 7
• 8
• 9

Wielu Chińczyków decyduje się na grę bez Kwiatów i Pór Roku (w takim wypadku pozostaje 136 kamieni). Na samym początku przygody z grą Mahjong również polecamy wstrzymanie się z korzystaniem z 8 wyżej wymienionych kamieni.

Jeśli zawodnik otrzyma Kwiat lub Porę Roku, musi ją natychmiast wyłożyć i dobrać kolejny kamień. Posiadanie Kwiatów i Pór roku stwarza dwie dogodności:

• w ostatecznym podliczeniu punktów każdy taki kamień jest wart 4 punkty,
• jeśli ktoś zebrałby wszystkie osiem, automatycznie wygrywa rundę.

4 kamienie

• Śliwa
• Orchidea
• Chryzantema
• Bambus

4 kamienie

• Wiosna
• Lato
• Jesień
• Zima

W rozgrywce Mahjong wyróżniamy 7 etapów:

Tradycyjnie odpowiednie rozsadzenie zawodników Mahjong jest ważne z 2 powodów:

• w zależności od tego, gdzie się siedzi, oddziałowuje dobre albo złe Feng Shui,
• utrzymanie takiej samej kolejności wprowadza ryzyko oszustwa.

Każdemu z 4 zawodników odpowiada jeden z wiatrów. Ułożenie kolejności wiatrów jest inne, niż w systemie zachodnim, gdzie zgodnie ze wskazówkami zegara odliczamy od północy, przez wschód i południe, po zachód. Zaczynamy od zachodu, przez południe i wschód, po północ. Jeżeli zestaw Mahjong zawiera spinner, można użyć go do ustalenia kto będzie siedział na miejscu danego wiatru. W przeciwnym wypadku każdy rzuca kośćmi i osoba z najwyższą wyrzuconą liczbą oczek siada na miejscu Wschodniego Wiatru. Reszta graczy przesuwa się zgodnie z porządkiem, w jakim siedzieli, rzucając kośćmi.

Istnieją dwie możliwości ustalenia rozdającego:

• każdy z zawodników rzuca kośćmi i osoba, która wyrzuci najwyższą liczbę oczek rozdaje,
• osoba siedząca na miejscu wschodniego wiatru rzuca kością, odlicza wyrzuconą cyfrę w kierunku przeciwnym do wskazówek zegara i osoba, na którą wypadnie, zostaje rozdającym.

Wszystkie 144 kamienie powinny zostać rzucone na środek stołu i odwrócone tak, aby nie było widać znaków, a następnie energicznie wymieszane.

Po przemieszaniu kamieni każdy z graczy buduje swoją ścianę złożoną z dwóch poziomów 17 kamieni ułożonych obok siebie - tak aby uzyskać konstrukcje Muru.

Rozdający rzuca 2–ema lub 3–ema kośćmi i odlicza uzyskaną liczbę, zaczynając od prawej strony swojej ściany i idąc zgodnie ze wskazówkami zegara, po czym bierze dla siebie cztery kamienie (dwa z górnej i dwa z dolnej warstwy). Ten proces trwa, aż każdy gracz będzie miał dwanaście kamieni.

Następnie rozdający dobiera dwa kamienie, a pozostali gracze po jednym.

Rozdający powinien mieć 14, zaś reszta graczy 13 kamieni.

Jeżeli gracz dobierze Kwiat lub Porę Roku, musi go wyłożyć i dobrać kamień z Muru. Wyłożony kwiat lub pora roku należy odłożyć na bok, ale zachować przy sobie, ponieważ liczą się one w końcowej punktacji.

W ten oto sposób zawodnicy dobrali co najmniej 53 kamienie. Ponad 80 kamieni, które pozostały nieodkryte, nazywamy Martwym Murem.

Celem gry Mahjong jest ułożenie kamieni w taki sposób, aby tzw. ręka (rząd naszych kamieni) składał się z kombinacji zwanych Chow, Pung i Kong oraz jednej pary kamieni.

To sekwencja 3 kamieni tego samego koloru (Bambusów, Kół lub Znaków).

Wyróżniamy dwa rodzaje Chow:

• zamaskowany Chow ujawniony po dobraniu odpowiedniego kamienia z Muru,
• jawny Chow uzyskany z dołożenia kamienia odrzuconego przez innego gracza. Podnosząc pasujący nam kamień mówimy głośno „Chow!” i wykładamy sekwencję.

3 identyczne kamienie.

Podobnie jak w przypadku Chow, istnieje jawny Pung i Pung zamaskowany, a zasady ich są identyczne jak w przypadku Chow.

4 jednakowe kamienie.

Zamaskowany Kong powstaje po dobraniu brakującego kamienia z Muru. Natomiast gracz ma wybór wyłożenia Konga lub pozostawienia go w ukryciu. Jeśli gracz wyłoży Kong, ma prawo dobrać kolejny kamień i odłożyć niepasujący. Natomiast ukrycie Kong wprowadzi pozostałych zawodników w błąd, jako, że być może będą czekali na kamienie będące w Twoim posiadaniu.

Jawny Kong powstaje po dobraniu kamienia wyłożonego przez gracza, którego kolej była przed Twoją. Podobnie jak w przypadku zamaskowanego Kong, można go wyłożyć i dobrać kamień (oczywiście odrzucając niepasujący) lub wyłożyć Pung i dołożyć brakujący kamień do Kong w dowolnym momencie (wówczas mówimy głośno „Kong!”).

Umiejętność dobrego operowania techniką Kong jest kluczem do mistrzowskiego opanowania Mahjong.

Każdy z zawodników (zaczynając od rozdającego i podążając zgodnie ze wskazówkami zegara) podczas swojej kolejki odkłada kamień na środek stołu i dobiera kolejny. Może dobrać kamień albo spośród tych, które zostały odłożone przez pozostałych graczy albo spośród kamieni znajdujących się w Martwym Murze. Podczas tego procesu każdy z graczy stara się dobrać jak najsilniejszą rękę, wywołując kolejno Chow, Pung i Kong.

Proces ten trwa aż do momentu, kiedy jeden z zawodników zawoła „Mahjong!” i będzie żądał dobrania ostatniego kamienia (może to zrobić w każdym momencie gry, czyli np. kiedy inny zawodnik odłoży brakujący wywołującemu Mahjong kamień), tak, aby w sumie ich mieć 14 (15 w przypadku rozdającego). Jest to jedna z najtrudniejszych decyzji do podjęcia: czy dobrać 14-sty kamień i zakończyć rozgrywkę, czy poczekać na silniejszą rękę, ale ryzykować, że ktoś inny pierwszy zakończy. W każdym razie w momencie wywołania „Mahjong!” rozgrywka jest zakończona i przechodzimy do liczenia punktów.

Po wywołaniu „Mahjong!” następuje podliczenie punktów. W pierwszej kolejności zliczamy punkty podstawowe, potem podwojenia.

• 3 Wielkich Mędrców

  Pungi i/lub Kongi wszystkich 3 Smoków + 1 dowolny Pung lub Kong + para

• 4 Błogosławieństwa Unoszące się nad Progiem

  Pungi i/lub Kongi każdego z 4 Wiatrów + obojętnie jaka para

• 13 Unikalnych Cudów

  1 z każdego Smoka, każdego Wiatru, każdej Jedynki i każdej Dziewiątki

• Bramy Niebios

  Zakryty Pung Jedynek + Zakryty Pung Dziewiątek + sekwencja 2–8 z jedną parą, wszystko w jednym kolorze

• Błogosławieństwo Niebios

  Mahjong z 1–szych 14–nastu kamieni Wiatru Wschodniego

• Błogosławieństwo Ziemi

  Mahjong 1–szą zrzutką Wiatru Wschodniego zrobiony przez Wiatr Południowy, Zachodni lub Północny

• Cesarski Nefryt

  Pungi i/lub Kongi + para zielonych kamieni (Znaki 2, 3, 4, 6, 8 Bambusów, Zielone Smoki)

• Czystość

  Pungi i/lub Kongi + para w jednym kolorze. Bez Wiatrów, Smoków ani Chow. 3–krotne podwojenie

• Dwukrotne Szczęście

  Zrobienie Mahjonga drugim Kongiem skompletowanym zaraz po ułożeniu pierwszego Konga i wzięciu Luźnego Kamienia

• Głowy i Ogony

  Pungi i/lub Kongi Jedynek i Dziewiątek

• Pary Honorów

  7 par Jedynek, Dziewiątek, Wiatrów i/lub Smoków

• Pary Honorów

  7 par Jedynek, Dziewiątek, Wiatrów i/lub Smoków

• Poczwórny Dostatek

  Cztery Kongi + para

• Przeplatanka

  7 par o tych samych numerach, ale w 2 kolorach (np. 2 Koła i 2 Bambusy, 4 Koła i 4 Bambusy), bez Wiatrów i Smoków

• Potrójna Przeplatanka

  4 zestawy 3 kamieni o tych samych numerach, ale z 3 różnych kolorów i para z dwóch kolorów, bez Wiatrów i Smoków

• Wiatry i Smoki

  Pungi i/lub Kongi tylko Wiatrów i Smoków

• Wijący się Wąż

  Para Jedynek i sekwencja 2–9 w jednym kolorze + po jednym z każdego Wiatru

• Zakopany Skarb

  Zakryte Pungi w jednym kolorze lub z Wiatrami i/lub Smokami + para

Nie masz Mahjonga? Sprawdź Cesarski Mahjong za 299zł

Masz pytania? Skontaktuj się z nami